18 Nisan 2017 Salı

Nisan...

Merhaba,
Blog yayını yapmayalı 1 ay oldu yine...
Nisan ayının ilk haftası hava çok güzeldi. Mart sonunda kirazlar açmaya başladı, daha kiraz solmadan elmalar çiçeklendi.  Koloniler polen stoklarını doldurdular. Bir haftadır çok soğuk, hatta bugün kar yağdı ve gece -4 derece olacak. Kuluçkalıkta sadece 4-5 çerçeve yavru varken kat atmak durumunda kaldım. Çünkü katları arının gücünden ziyade, hava durumuna ve nektar akımına göre atıyorum. 
Arının üst çıta üzerine mum örmesi benim kat atmam için bir kriter


Mart sonunda kızlarım yardımcı oldular. Bir şey yapmalarına gerek yok, neşeleri yetiyor:)

Bu yıl satışa sunacağım anaları tek bir damızlıktan üreteceğim. 

Bu arımız 4 farklı üreticinin arısının bulunduğu arılığımda en fazla balı yaptı. Sakinlik olarak en sakini değildi, buna rağmen sezon boyunca tek bir arı sokmadı. Doğru erkek hatları ile sakinliği 2 nesil sonra istenilen seviyeye gelecek.
Lisans için gerekli olan morfolojik özellik raporları alındı.

Suni tohumlamada kullanılacak kolonilerin erkekleri icin de kanat indeksi vs. tetkikleri yaptırıldı


Lisans almak için bu ölçümleri yaptırmanız yeterli. Çünkü Körung denilen olay sadece arının saflığının belgesidir. 
Leistungsgeprüft yani verimliliği test edilmiş ise ve değerleri 100ün üzerinde ise AV, A veya B lisansı alabiliyorsunuz . Saf ana arı üreticisi iseniz değerleri sisteme işleme zorunluluğunuz yok. Bir deftere kayıt tutmanız, ve olası bir kontrolde bu kayıtları sunabilmeniz yeterli. 


Saf karniyol olduğuna dair belge


Deneme amaçlı bir kaç larva transferi yaptık. Yaklaşık 70 adet. İlk analar çıktı.

Apoletleri yapıştırıldı 

Gereken kontrol yapıldı


Çiftleşme kutuları hazırlandı 


Bu arada bir abim için 2 sezon önce siparişi verilmiş bir sezon kışlamış, ön seleksiyonu başarı ile geçmiş Buckfast damızlıklar geldi

5 çerçeve arısı ile 350€ olan bu anaları, yaşanan koloni kayıpları nedeniyle kafeste almak durumunda kaldık. Riske girmemek için kutuları sıfırdan arılandırıp kabul ettirdim. Bu tür anaları kutuya verip yumurta attıktan sonra bir bölmeye vermek daha garanti oluyor. 


Yumurtaya 2. Gün başladılar. Çiftleşmiş ana olunca arılar daha çabuk Petek örüyorlar.


Blog yayını yapmadım ama boş durmadım anlayacağınız:)

Arıcılar Birliğinde ufak bir sunum yapıldı 


Bahçede Çerçeveler temizlendi 


Sabahattin Osmanoğlunu takipçilerim bilir. Evin önünden geçenlerin dikkatini çekebilecek, bal satışına katkı sağlayacak bir şeyler yapalım derken eline bir kütük geçmiş. 
Bakalım kütük ne olmuş 





Arılar ağız kısmından çalışacak 
Çerçeveler gerekirse alınabilecek 


Ve son hali

Bal satışı çok artacak Sabahattin Hocam, bal lazim olursa haberim olsun ;)

13 Mart 2017 Pazartesi

Erken Baharda ilk koloni bakımı

Selamlar,
Nihayet hava gündüzleri iyice ısındı. Ceket giymeden dışarı çıktığımız oluyor. Bu sezon en yoğun sezonum olacak. Ücret karşılığı suni tohumlama yapmak üzere daha şimdiden 300ün üzerinde talep var. Yeni internet sayfam daha iyi yerlere gelmeme katkı sağlayacak.



Geceleri halen soğuk, 1-2 derece civarı.  Söğüt ve Kızılcıklardan müthiş polen geliyor. Öyle ki güçlü koloniler polenle bloke olacak neredeyse


 Pazar günü 17 derecede sezonun ikinci körüğünü yakıp kalan kolonileri kontrol ettim. 
Erken Baharda yapılması gereken 3 gerekli işlemi  gerçekleştirdim.

1-Ana arı kontrolü 
2-Kuluçkalığı arıya göre ayarlama 
3-Besleme

1-Ana arı kontrolünü yaparken 1-2 çerçeve çekerek, açık yada kapalı yavru olup olmadığına bakıyoruz. Çektiğimiz çerçevede ana arıyı görürsek, işlemi bitiriyoruz. Amacımız kolonide ana arının varlığını tesbit etmek. Yavruyu görmek yeterli. Daha fazla rahatsızlık vermeye gerek yok

Çerçevelerde yavru yoksa veya arılar bir uğultu çıkartıyorlarsa, bu koloninin anasız olduğunun göstergesidir. Anasız koloninin yaşama şansı yoktur! 
Böyle bir durumda hemen yandaki güçlü bir koloni ile birleştirmek en uygun yoldur. Yandaki kovanın kapağı açılır ve üzerine gazete konulur. Gazetenin çerçeve aralarına gelen yerine bir kaç delik açarak, anasız koloni güçlü koloninin üzerine konulur. Arılar gazete kağıdını parçalayarak birleşeceklerdir. Analı koloni diğer koloniden daha güçlü olmalıdır. Aksi takdirde ana kaybı yaşayabilirsiniz. Çok güçlenecek olan bu koloniden erken zamanda bölme alabilirsiniz. Arıcılıkta herkesin bildiği bu basit işlemi yazmamın sebebi, takipçilerimden bir bölümünün arıcılığa yeni başlamış olmaları. Blog yayınlarım ve videolarımdan esinlenerek arıcılığa merak saran, ve ilk arılarını alıp arıcılığa adım atanlar mevcut. Böyle mailler alınca inanın çok mutlu oluyorum.

Eğer elimizde yedek ana varsa, bu kolonilere yeni ana verebiliriz.
Ana arısını kaybetmiş bir koloni, ana arı tel tabanda yatıyor 
Elimde bir kutuda damızlık yedek ana arı vardı, onu verdim. 2 gün kafes kapalı şekilde kalacak, sonra kek bölümü açılacak 


2-Çift kat kışa girip nüfus kaybetmiş olan kolonilerde, katlardan bir tanesini alıyoruz. Arıya gerektiğinden çok daha fazla alan vermek, arı için el freni oluyor. Hobi olarak arıcılık yapıp vakti kısıtlı olanlar, bu işlemi yapmak zorunda değiller. 
3-4 çerçeveye düşmüş arıları bölme tahtası ile sıkıştırmakta fayda var. Hatta mümkünse bu arıları strafor ruşete almak, arıların gelişimine pozitif etki ediyor. Geliştikten sonra tekrar normal kovanlara aktarabilirsiniz. Arıyı erken Baharda sıkıştırmak, koloninin iyi bir başlangıç yapabilmesi için gerekli yardımı yapmaktır. 
Ehliyeti olanlar bilirler, erken vites büyültmek ve hele çok daha büyük vitese takmak arabayı hızlandırmaz, yavaşlatır. Hatta stop bile ettirebilir. Sanırım yeterince açık anlatabildim:)

3-Yeterli stoğu olmayan arılara besleme yapmak. Bu besleme sıvı olarakta, kek olarakta yapılabilir. İmkan varsa polenli (Protein) kek verilebilir. 

Bu işlemler hava sıcaklığı 12 derece üzerindeyken yapılmalı. Daha düşük sıcaklıkta kovanları açmıyoruz. 


Şu anda arılara yapılacak başka bir işlem yok. Bu yüzden diğer vaktimizi sezona hazırlık yaparak değerlendiriyoruz. 
Çerçevelere mum takılacak odayı soba ile ısıtıyorum. Resimdeki İhlas sobayı bir kış babam almıştı. Kalorifer çalışmıyordu. Tahminen 20 senelik, ve hala çalışıyor, evladiyelik.
Oda sıcaklığı düşük olursa, tele yapıştırılan mumlar kovan içerisine konulunca koloni ısısı yüzünden esniyor. Bu peteklerde dalgalanmaya sebep oluyor. Biraz terledik ama... :)

Bu yıl çerçeve ölçülerimin bir kısmını değiştiriyorum. Yeni çerçeveleri yanaksız aldım, böylelikle arı ezilmesi olmayacak. Bir artısı ise propolisle yapıştırma olmayacak. Çerçeveler 28mm genişliğinde, üst çıtadan 2cm aşağıya ve alttan 7cm yukarıya 7mmlik pirinçten parçalar çaktık. Böylelikle çerçeveler arası gerekli olan 7mm Beespace'i yakalamış olduk. 
Almanya'da çevreleri 35mm kullanıyoruz. Nem ve propolis ile bu mesafe artıyor. Arılar için 7mm yeterli. Hatta daha ideal. Soğuk havalarda arılar salkımdayken yavru alanının sıcaklığı daha iyi korunuyor. 

Mum takma işi yine Betüldeydi

Sadece başlangıç için biraz mum taktık. 


Koloniler bölme veya silkeleme yolu ile hazırlanacağı için, ilk 5 çerçeve bu şekilde verilecek. 5 adetten sonrasına Petek tam takılacak. Yoksa arıların erkek petek gözleri örmesi kaçınılmaz. 

Bu ölçülerde kovanım olmadığı için, sıfırdan yaptık.


Marangozda istediğim ölçülerde sadece bu ahşap vardı

Plastik tabana uydurduk 


Bu arada erkek yumurtaları atılmış, 1 ay sonra üretime ufaktan başlayıp, Mayıs ayında tam kapasitemize ulaşırız.

Sağlıcakla kalın 

5 Mart 2017 Pazar

Asetik asit, Schley tohumlama cihazı

Merhaba,
Zaman neler getiriyor, neler götürüyor? Çok değil daha 3-5 sene öncesine kadar Türkiye'ye yerleşip arıcılık yapma hayalim vardı. Türkiye şartlarını görmeden, arıcıların çektikleri sıkıntıları bilmeden kurulan naif düşler. Tabiki hedefim sadece arıcılık değildi. Yaşadığım bazı olaylar beni nerelere getirdi. Hani derler ya, her şerde bir hayır vardır. Ne kadar doğru bir söz. 
Kısa sürede aranılan suni tohumlama merkezi, damızlık üreticisi, AGT üyesi, izole bölge sorumlusu oldum.
Arıcı arkadaşlar paralarının karşılığını alamamaktan, kandırılmaktan şikayetçiler. Aynı yollardan bizde geçtik. Edindiğimiz her tecrübe yolumuzu aydınlattı. 
Peki bu noktaya gelene kadar hiç mi sıkıntı çekmedik? İnsanlar karalandı, yanlış tanıtıldı. Peki kim yaptı bunu?
Dost bilip abi yerine koyduğumuz zevat...
Bu zevattan birini 2015 senesinde ana satışında, kendisinin bir kaç kez teklifi üzerine yanıma eşantiyon olarak yük etmiştim. Sorular geliyor ve gelmekte, hep kısa cevaplarla geçiştirdim, geçiştiriyorum. 
Daha ırkların fiziki özellikleri hakkında hiç bir bilgim yok iken, bana melez arıları Saf diye satmıştı. Karpuzun kelek olduğu baştan belliydi. Bu saf(!) analardan nasibini alanlardan bir taneside Dr. Arif Acar'dır. O ikaz etmeseydi benim karniyol arısını melezlerden ayırt etmem mümkün değildi.  
Arıların saf olmadığını söylediğimde, ''Guido beni de kandırmış'' diyerek kendini akladığını zanneden zavallı. Kendisi çok akıllı biz ise aptalız ya hani... 

İnsanda kızaracak yüz olmaması ne kadar kötü. Maalesef bazı yazışmalar aradan 2 senede geçmiş olsa ''TAAAKK'' diye ortaya çıkıveriyor. Neyseki telefonumda ses kaydı mevcut. Arzu eden kendini savunur, bizde gerekli delilleri herkesin göreceği şekilde yayınlarız, herkesin niyeti belli olur. 

Bugüne kadar her türlü mesaja, maile cevap verdim. Bilmenizi isterim ki, arı haricinde gelen maillere artık cevap yazmayacağım. Yaşananları belki bir gün kaleme alırım. Kaleme almak dediysem kitap yazma babında değil,  hoş 2 kitaplık malzeme çıkar aslında.
Not: Bu konu hakkında yapılan yorumlar yayınlanmayacaktır!

Arıcıları bırakıp arıdan devam edelim.
Mart ayına girdik, ilk körüğümü yakıp sadece saf anaları kontrol ettim. Dün hava oldukça güzeldi, ilk defa bu kadar fazla polen geldi. Bazı çiçekler açtı, fakat önümüzdeki günler yağmurlu geçecekmiş


64 AGT
28 AGT son 2 nesil Peschetzle çiftleşti

Bakalım nasıl bir gelişim gösterecekler 

Az da olsa bir kaç erkek çıkmış. Kara karniyol erkeği

Geçtiğimiz yıl arılı bir ruşetim çalınmıştı . Hırsız 6 ay sonra ölü arılarla ruşeti geri getirmiş. Acaba sen bunu yine doldur, ben gelip alacağım mı demek istedi? Geçtiğimiz haftada kutuların bir kısmı  çalındı. Bu hırsızlar arıcıların ortak derdi.

Daha yüksek miktarda sperm toplamak ve spermi homogenize edebilmek için Profesör Schleyi ziyarete gittim
Cihazın senelik bakımını yaptı, ince ayarlar yapıldı 
Modifiye Profesörün atölyesinde yapıldı 
Artık 25 ana arka arkaya ve karıştırılmış spermle tohumlayabileceğim. Ücret mi? Acil olmamak şartı ile internet sayfasında yayınlaması için suni tohumlamanın bir bölümü hakkında makale yazacağım. 
Kendisine verdiği destek icin çok teşekkür ediyorum. 


Sönen kovanları arılar uçmadan ortadan kaldırdım. Çok esmer ve yavru ölüsü olan çerçeveleri erittim. Ballı ve kullanılabilecek durumda olanların üzerine %60lık asetik asit (Essigsäure) koydum

Asit mum güvesini önlüyor ve bu petekler havalandırıldıktan sonra arılara geri verilebiliyor. Arıya bir zararı olmuyor. En önemlisi ise asit Nosema sporlarını öldürüyor. Böylelikle kovan ve  petekler dezenfekte edilmiş oluyor.
Eğer çok katlı olacaksa çerçeveler arasında biraz boşluk olacak şekilde, mesela her kata 7-8 çerçeve konularak katlar üst üste diziliyor. Kat ortalarına mutfak bezi veya en üstteki katın üzerine bir kap içerisinde asidi koyabilirsiniz.
Eğer petekler bir sonraki sezon için saklanacaksa, mum kurduna karşı her 100 litrelik alan için 200ml  asit 10 gün sonra tekrar edilmeli. 2-3 ay sonra bir daha uygulamak gerekli.

Sağlıcakla kalın 

18 Şubat 2017 Cumartesi

AGT Damızlık Değerleri- Koloni davranışında değişiklik

Merhaba,
Geçtiğimiz günlerde havaların azıcıkta olsa ısınması ile arılar ufaktan bir temizlik uçuşu yaptılar. Kızım Betül'le beraber şöyle göz ucuyla arıları bir kontrol ettik.
Betül arı vızıltısını özlemiş, ses dinliyor 
Naylonda biraz su damlacıkları oluşmuş, taban komple açık olduğu için tabanda birikme olmuyor, su akıp gidiyor
Bu sene varoadan biraz hasar görmüş olsalarda, genel durumdan memnunum
Gündönümünün ardından arılarda hafiften bir yavru faaliyeti başlıyor. Ana arı yumurta atmasına rağmen, arılar hava durumuna göre bu yumurtaları temizliyorlar. Fakat artık gündüzleri 6-10 dereceleri gördük, geceleri eksi altına fazla düşmüyor. Hava arı uçuşuna müsade ettiği anda Fındık'tan polen geliyor, ve bu arıların yavru faaliyetini biraz daha artırmasına sebep oluyor. Mart'tan itibaren yavru alanı iyice genişleyecek, bu sebepten kovanları elle veya bir dijital bavul kantarı ile tartıyorum
Bu sayede damızlık adaylarında kışlık tüketim miktarını tesbit etmiş oluyorum. 

2015 yılı doğumlu damızlık ana arıların değerleri açıklandı. Son 5 yılda test edilen 100bin civarı ana arının ortalama değerlerinin üzerinde bir puan aldılar. 
AGT hattından olan arılarımın genel ortalaması %ile
Bal 106
Sakinlik 114
Petekte duruş 117
Oğul 120
Varoa 104

2017de kullanacak olduğum 5 değişik arı sisteme kaydedildi. Çaprazlamaların çoğunu 2 hatla yapmayı planlıyorum. 

2016 senesinde Kirchhain Enstitüsü için test ettiğim ana arıdan bir miktar ana arı üretmiştim. Ana arının sistemde kaydını sadece ben ve üretici görebildiği için, olur olmaz yorumlar yazanlar olmuştu. Bu anadaki iyi özellikleri farkedip üretimde kullandım, ki bu zaten benim işim, iyiyi kötüyü ayırdedebilmek. Altının değerini elbette sarraf bilecek, bir berber yada fabrika işçisi değil. 1 yaşındaki ana arıdan ana üretmek iddia edildiği gibi ''ayıp'' değil, karalama kampanyası yaparak bir yerlere gelmeye çalışmaktır ayıp olan. Aşağıdaki ana arı bahsi geçen damızlıktır. Kirchhain enstitüsüyle görüştükten sonra,  ana arı dostum Dr. Arif Acara hediye edilecek


Seçtiğim arılarda en önem verdiğim kriter oğul eğilimi. Bu da değerlere yansımış durumda. Bir sonraki nesilde bal ve varoa üzerine çaprazlamalar yapacağım. Aldığım dualarla en kısa zamanda başarılı olacağıma inancım tam.


Şimdi geçelim konumuza
Erkek arılar

Erkek arılar yumurtadan itibaren 36 günde ergenliğe ulaşırlar. Bu uzun süreçte erkekler, işçi arılar tarafından bakıma muhtaçtırlar. Larva iken yeterli beslenme, pupa halinde iyi bir ısıtım, gençken iyi beslenmesi, erkek arıların kalitesini belirler. Mesela sperm miktarı ve sayısı, kraliçeyi havada takip ederken rakiplere üstünlük vs. isçi arıların bakım kalitesine bağlıdır. Erkek arılar 30 dakikalık uçuş süresine, 12 günlük olduktan sonra ulaşırlar. Spermde tam bu sıralar olgunlaşmış olur. Erkeklerin ağırlığı isçilere nazaran 2 mislidir, ortalama 200mg doğarlar ve ağırlıkları ırklara göre farklılık gösterebilir. İlk temizlik uçuşlarını 6-8 günlükken yaparlar ve artık Petek gözlerinden kendileri bal yiyebilirler. 
Bir ana arının 8 erkekle ciftiestigini varsayarsak, bu ana arının kızlarının 8 farklı babaları olur. Yani kolonideki arılar anne tarafından kardeştirler, fakat babaları farklıdır. Bu farklılık her açıdan bir avantajdır. Bu yüzden suni tohumlamada 6 kızkardeş ana arının erkeklerinin kullanılması ısrarla belirtilir. Bende senelerdir izole ana arıları gen havuzunun  genişliğinden dolayı tavsiye ediyorum. 2 nesil tohumlama yapıldıysa, 3. nesilde izolede çiftleştirmek akıllıca bir davranış olur. 
Dönelim konumuza...
 8 erkekle çiftleşen ana arının kovanında dağılım nasıl olur? Normal hesaptan gidersek %12,5luk bir orana ulaşırız. Veya çoğu arıcının varsaydığı gibi, en son erkeğin kızları daha fazla mı olur? Ana arı aldığı spermin %5ini döl kesesine doldurabilir. Gerisini dışarı atar. Bu atım sırasında bir erkeğin spermi büyük miktarda dışarı atılabilir. %5lik miktar bir kaç sene için yeterlidir.  Bir ana arının 3 sene yaşadığı sık rastlanan bir durumdur, nadirde olsa 5 sene yaşayan analar olduğunu bilimadamlarıda arıcılarda gözlemlemiştir. 
Kolonideki dağılım zamana göre değişmektedir. Eski arıcıların söylediği şekilde, en son çiftleşen erkeğin kızları daha fazladır teorisinin biraz doğruluk payı vardır. Ana arı aldığı spermi döl kesesine pompalarken, keseye en yakın olan son spermdir. Fakat isçilerde en fazla babası olan son erkek değildir. Son 4 erkeğin kızları, ilk 4 erkeğin kızlarının 2 katıdır. Son erkeğin kızları 2-5-6dan daha fazla değildir. (R.F.A MORİTZ)
Doğal çiftleşmede durum nasıldır? 
Bana 30km mesafede olan Oberursel Enstitüsünün araştırmasına göre durum pek farklı değil. Çiftleşme uçuşundan dönen 6 adet ana arıdan, çiftleşme nişanı alınmış. Böylelikle son erkeğin genleri tesbit edilmiş. Sadece 1 ana arıda son erkeğin kızları fazla çıkmış. 

1999 yılında P.FRANK yaptığı araştırmaya göre, çiftleşmeden 4 hafta sonra kolonideki baba dağılımı %0 ila%25 arası, 8 hafta sonra %3 ila %21
1 sene sonra ise dağılımın  %6 ila %17 arası değiştiği gözlemlenmiş. 

Bu sonuçlara göre koloninin davranışında seneden seneye değişikler gözlemlenebilir. 

Sağlıcakla kalın